03.07.2025, 10:54

Қазақстан жаңа өнімнің 9 млн тонна астық экспорттады – өсім 60%

2024–2025 маусымында Қазақстан жаңа өнімнің 9 млн тоннасын экспорттады


Ағымдағы ауылшаруашылық маусымында Қазақстан астық экспортында бұрын-соңды болмаған өсімді көрсетуде. Ұлттық теміржол операторы – «Қазақстан темір жолы» деректеріне сәйкес, 2024 жылдың қыркүйегінен 2025 жылдың маусымына дейін ел жаңа өнімнің 9 миллион тонна астығын шетелдік нарықтарға жөнелтті. Бұл көрсеткіш өткен маусыммен (2023–2024 жж.) салыстырғанда 60%-ға жоғары, бұл Қазақстанның халықаралық аренадағы позициясын айтарлықтай нығайтқанын көрсетеді.

Орталық Азия: Тұрақтылық пен өсім
Экспорттың негізгі бағыттары дәстүрлі түрде Орталық Азия елдері мен жақын шетелдер болып қала береді. Олар қазақстандық астықты сатып алуды жалғастырып, көлемдерді арттыруда. Негізгі сатып алушылар арасындағы үлестірім келесідей:
• Өзбекстан басты импорттаушы болып қалуда – 3,3 млн тонна, бұл өткен маусымнан 32% артық.
• Тәжікстан импорты 45%-ға өсіп, 1,2 млн тоннаға жетті.
• Ауғанстан 309 мың тоннамен 46%-дық өсімді көрсетті.
• Қырғызстан керемет динамика көрсетіп, 233 мың тоннаға жетіп, сатып алуды 94%-ға арттырды.
Аталған серіктестер тарапынан тұрақты жоғары сұраныс олардың Қазақстан агросекторы үшін стратегиялық маңыздылығын дәлелдейді.

Каспий бағыты: Иран мен Әзірбайжанға экспорттың феноменалды өсуі
Ағымдағы маусымда нағыз серпіліс Каспий маңы елдеріне экспортта байқалды – бұл бағытта жарылғыш өсу тіркелді:
• Иранға экспорт 974 мың тоннаға жетіп, 17,5 есе артты.
• Әзірбайжанға жөнелтілімдер 707 мың тоннаға дейін өсіп, өткен кезеңмен салыстырғанда 116 есе көбейді.

Бұл феноменалды өсім көлік инфрақұрылымының, атап айтқанда, халықаралық Транскаспий дәліздерінің белсенді дамуына тікелей байланысты. Тегеран және Бакумен сауда-экономикалық байланыстардың нығаюы қазақстандық аграршыларға жаңа әрі перспективалы нарықтарға жол ашуда.

Қосымша оқыңыз

Қазақстан жыл басынан бері 1,37 млн тоннадан астам бидай ұнын экспорттады Қазақстандық ұнның негізгі сатып алушысы Ауғанстан болып қала береді. Бұл елге қаңтар–тамыз айларында 874,3 мың тонна өнім жеткізілді Қазақстан мен Ливия астық, сиыр және қой етін жеткізу көлемін ұлғайтуды талқылады Келіссөздер барысында тараптар сауда байланыстарын дамыту, ветеринариялық талаптар және ауыл шаруашылығы өнімдерін жеткізудің тұрақты арналарын қалыптастыру мәселелерін талқылады Солтүстік Қазақстан облысында дәнді және дәнді-бұршақты дақылдарды жинау жұмыстары аяқталды Орташа өнімділік 17 ц/га құрады, ал өңірдің астық қоймаларына 1,5 млн тоннадан астам астық түсті СҚО-да пайдаланылмаған 1,9 мың гектар жайылым мемлекет меншігіне қайтарылды Аққайың ауданында жер заңнамасының бұзылғаны анықталып, жер ресурстарын басқару департаменті сотқа жүгінді «Бәйтерек» АӨК пен инфрақұрылымды дамыту үшін Қытайдан қаржы тарту мүмкіндігін қарастыруда Бейжіңдегі кездесулер барысында тараптар қазақстандық кәсіпорындарды несиелеу, инвесторлар тарту және халықаралық капитал нарықтарына шығу мәселелерін талқылады Продкорпорацияға жаңа өнімнен 135 мың тонна астық жеткізілді Астық жеткізілімдерінің негізгі көлемін Қостанай, Солтүстік Қазақстан және Ақмола облыстары қамтамасыз етті Қазақстанның солтүстік бөлігінде жауын-шашын егін жинау жұмыстарына қиындық туғызуы мүмкін еді Қазгидрометтің мәліметінше, қазан айының бірінші онкүндігінде елдің астық өсіретін аудандарының басым бөлігінде бірқалыпты жылы ауа райы сақталды Қазақстаннан күнбағыс майы, ұн және мал азығының экспорты 48%-ға өсті Қазақстан бидай экспортын 1,25 млрд долларға дейін ұлғайтты, ал зығыр тұқымының экспорты ақшалай мәнде 2,3 есе артты