28.01.2026, 14:51
Ауыл шаруашылығы тауар өндірушілері қауымдастығы фермерлерді киіктердің шапқыншылығынан қорғау жоспарын ұсынды
Қостанай облысының фермерлері егін шығынын өтеу тетіктерін талап етуде
Қостанай облысының ауыл шаруашылығы тауар өндірушілері профильдік Қауымдастық арқылы киіктердің көші-қонына байланысты қалыптасқан аса күрделі жағдайды қоғамдық талқылауға шығарды. Бұл жағдай жергілікті шаруашылықтардың экономикалық тұрақтылығына тікелей қауіп төндіруде. Негізгі мәселе — жекелеген аудандарда өнімнің 40%-ға дейін жоғалуы жағдайында фермерлер барлық шығынмен бетпе-бет қалып отыр, өйткені мұндай залалды өтеудің мемлекеттік тетіктері әлі күнге дейін әзірленбеген. Жабайы жануарлар популяциясының тұрақты өсуі аясында аграршылар Ауыл шаруашылығы министрлігіне, депутаттарға және «Атамекен» ҰКП-ға шығындарды бағалау мен өтеу рәсімдерін заңдастыруға бағытталған ұсыныстар пакетін дайындады.
Бастаманың негізінде киіктердің шапқыншылығынан келген залалды заңды түрде тіркеуге және оның көлемін бағалауға мүмкіндік беретін ресми әдістемені әзірлеу қажеттілігі жатыр. Сонымен қатар фермерлер жабайы жануарлар тарапынан егістіктің тапталу қаупінен міндетті сақтандыру жүйесін енгізуді талап етуде. Ең көп зардап шеккен өңірлерде мәселенің ушығуын азайту мақсатында «тәуекел аймақтарында» лицензияланған атуға рұқсат беру де ұсынылып отыр. Қауымдастық өкілдерінің пікірінше, бұл шаралар кешенді түрде жұмыс істеуі тиіс: алдын алу мен жануарлар санын реттеуден бастап, егіс толық жойылған жағдайда қаржылық қорғауға дейін.
Өтініштің жеке блогында жерді ұтымды пайдалану өлшемдерін қайта қарау мәселесі де көтерілген. Қазіргі уақытта аграршылар аудан бойынша орташа көрсеткіштің кемінде 85%-ына тең өнімділікті көрсетуге міндетті. Алайда киіктердің шапқыншылығы мен топырақтың табиғи әртүрлілігі бұл талапты орындауды мүмкін емес етеді. Қауымдастық бұл шекті уақытша — үш жылдан бес жылға дейін — 50%-ға дейін төмендетуді ұсынады. Сонымен қатар бастама авторлары әрбір ауылдық округтің ерекшелігін жеке-жеке ескеру қажеттігін атап өтеді, себебі аудан бойынша орташа деректер жер сапасы әртүрлі нақты учаскелердің шынайы өнімділігін көрсетпейді.

