13.03.2026, 05:10

2030 жылға дейін Қазақстанда балық өсіру және өңдеу бойынша 40 жоба жүзеге асырылады

Жаңа аквакультура жобалары Қазақстанда балық өндірісін арттыруға көмектеседі

Қазақстан өңірлерінде аквакультура саласы мен балық өнімдерін өңдеу қарқынды дамып келеді.

2021–2024 жылдар аралығында елде балық өсіру және өңдеуге бағытталған 87 жоба жүзеге асырылды. Инвестициялардың жалпы көлемі 21,4 млрд теңгені құрады. Іске қосылған өндіріс нысандарының жиынтық жылдық қуаттылығы 20 мың тоннадан асады. Осы жобалардың жүзеге асырылуы нәтижесінде балық өнімдері бойынша импортқа тәуелділік шамамен 15%-ға төмендеді.

2025 жылы жылдық қуаты 1,2 мың тоннадан асатын тағы сегіз инвестициялық жоба пайдалануға берілді.

Ірі жобалардың бірі Маңғыстау облысында торлы балық өсіру шаруашылығының іске қосылуы болды. «Organic Fish» компаниясы Каспий теңізінің акваториясында норвегиялық технологияларды қолдана отырып, Орталық Азиядағы осындай ауқымдағы алғашқы жобаны жүзеге асырды. Жобаның құны 12 млрд теңгені құрайды, ал өндірістік қуаты жылына 5 мың тонна албырт балығын өндіруге мүмкіндік береді.

2025 жылдың қараша–желтоқсан айларында теңіздегі торларға салмағы шамамен 200 грамм болатын албырт тұқымдас балықтардың шабақтары жіберілді. Қазіргі уақытта жоба белсенді практикалық іске асыру кезеңінде.

Бүгінде Қазақстанда аквакультура саласында жалпы құны 54 млрд теңгені құрайтын 40 жоба жүзеге асырылып жатыр, оларды аяқтау мерзімі 2030 жылға дейін жоспарланған. Бұл жобалар іске қосылғаннан кейін балық өсіру көлемі 14,4 мың тоннаға дейін, өңдеу көлемі 10 мың тоннаға дейін ұлғаяды деп күтілуде. Сонымен қатар жылына 6,8 мың тоннаға дейін балық жемін өндіру жоспарланып отыр.

Саланы әрі қарай дамыту және балық шаруашылығының тұрақты өсу қарқынын қамтамасыз ету үшін арнайы балық жемі қажет. Осыған байланысты Алматы, Ақмола және Маңғыстау облыстарында балық жемін өндіретін заманауи зауыттар салу мәселесі қарастырылуда.

Жобаларды іске асыру мемлекеттік қолдау тетіктерін қолдану арқылы жоспарланып отыр. Олардың қатарында инвестициялық субсидиялар және аквакультурамен айналысатын кәсіпорындарға жеңілдетілген несие беру қарастырылған.

Қосымша оқыңыз

Қытай Қазақстан арқылы Баку бағытына теміржол тасымалдарын арттырды Жүк ағынының артуы жеткізу мерзімінің қысқаруымен қатар жүріп отыр Бидай бағасы экспорттық белсенділіктің төмендеуі аясында тұрақты деңгейде қалып отыр Сыртқы сұраныстың әлсіздігі мен экспорттағы шектеулер аясында жөнелту қарқыны баяулауда Қазақстанда суару бойынша субсидиялар жүйесі жаңартылады Жаңа шаралар аграршылардың шығындарын азайтуға және су ресурстарын тиімді пайдалануға бағытталған Қазақстанда АӨК-та сақтандыру сыйақыларын субсидиялау бойынша өтінімдерді қабылдау тоқтатылды Өтінімдерді қабылдау бюджет қаражатының толық игерілуіне байланысты тоқтатылды ҚР АШМ азық-түлік қауіпсіздігі мәселелері бойынша кеңес өткізді Өңірлерге бағаны бақылауды күшейту және тұрақтандыру тетіктерін тиімді пайдалануды арттыру тапсырылды USDA бидай өндірісі мен экспорты бойынша бағалауларын арттырды Бағалауларды қайта қарау өндірістің өсуімен және негізгі экспорттаушы елдер бойынша көрсеткіштердің өзгеруімен байланысты Өзбекстанда етті әуе көлігімен тасымалдауға субсидиялар енгізілуде Өтемақылар ет пен малды әуе арқылы тасымалдау шығындарының бір бөлігін жабады Қазақстаннан астық пен ұн экспорты астық баламасында 9,9 млн тоннаға жетті Өсім негізгі бағыттар бойынша тіркелді, оның ішінде Өзбекстан, Ауғанстан және Орталық Азия елдері бар