13.04.2026, 00:52

Қазақстанда суару бойынша субсидиялар жүйесі жаңартылады

Жаңа шаралар аграршылардың шығындарын азайтуға және су ресурстарын тиімді пайдалануға бағытталған

Қазақстан Республикасының Су ресурстары және ирригация министрлігі суару суына субсидия беру қағидаларына өзгерістер әзірлеуде. Бұл туралы вице-министр Талғат Момышев ОКҚ брифингінде мәлімдеді.

Ұсынылып отырған өзгерістерге лазерлік тегістегішті субсидияланатын су үнемдеу технологияларының тізіміне енгізу, жерасты суларын көтеруге жұмсалатын электр энергиясы шығындарын өтеу, сондай-ақ ылғал жинақтау суаруын және тұзданған топырақты шаю жұмыстарын субсидиялау кіреді.

Ведомство өкілінің айтуынша, қазіргі уақытта фермерлерді су үнемдеу технологияларын енгізуге ынталандыру мақсатында бірқатар шаралар жүзеге асырылуда. Атап айтқанда, ұңғымаларды бұрғылау, сондай-ақ тиісті жүйелерді сатып алу және орнату шығындарын өтеу үлесі 50%-дан 80%-ға дейін ұлғайтылған.

Сонымен қатар, тариф құнына байланысты суару суына субсидия берудің сараланған жүйесі енгізілді. Су үнемдеу технологияларын қолданған жағдайда өтемақы мөлшері 60%-дан 85%-ға дейін артады.

Министрліктің мәліметінше, қабылданған шаралардың арқасында су үнемдеу технологияларымен қамтылған алқаптардың жыл сайынғы көлемі 30–35 мың гектардан шамамен 150 мың гектарға дейін өсті. 2025 жылдың қорытындысы бойынша бұл көрсеткіш 543,5 мың гектарды құрап, 874 млн текше метр су үнемдеуге мүмкіндік берді.

Су ресурстарын тиімді пайдалану бойынша жұмыстар өнеркәсіп саласын да қамтиды. Жаңа Су кодексі кәсіпорындарды кезең-кезеңімен айналымдық және қайта пайдаланылатын сумен жабдықтау жүйелеріне көшіруді көздейді. Бұл талаптар орындалмаған жағдайда су пайдаланудың рұқсат етілген көлемін қысқарту қарастырылған.

Сондай-ақ су үнемдеу технологияларын енгізу қалалар мен ірі елді мекендерде де жүзеге асырылады. 2030 жылға қарай жасыл желектерді суару толықтай су үнемдеу технологияларына көшіріледі деп жоспарлануда.

Бұған дейін Алматы облысында жылына 300–500 дана жаңбырлатқыш машина шығаратын Valley ирригациялық техникасының өндірісін іске қосу жоспарланып отырғаны хабарланған болатын.

Қосымша оқыңыз

Қазақстанда суару бойынша субсидиялар жүйесі жаңартылады Жаңа шаралар аграршылардың шығындарын азайтуға және су ресурстарын тиімді пайдалануға бағытталған Қазақстанда АӨК-та сақтандыру сыйақыларын субсидиялау бойынша өтінімдерді қабылдау тоқтатылды Өтінімдерді қабылдау бюджет қаражатының толық игерілуіне байланысты тоқтатылды ҚР АШМ азық-түлік қауіпсіздігі мәселелері бойынша кеңес өткізді Өңірлерге бағаны бақылауды күшейту және тұрақтандыру тетіктерін тиімді пайдалануды арттыру тапсырылды USDA бидай өндірісі мен экспорты бойынша бағалауларын арттырды Бағалауларды қайта қарау өндірістің өсуімен және негізгі экспорттаушы елдер бойынша көрсеткіштердің өзгеруімен байланысты Өзбекстанда етті әуе көлігімен тасымалдауға субсидиялар енгізілуде Өтемақылар ет пен малды әуе арқылы тасымалдау шығындарының бір бөлігін жабады Қазақстаннан астық пен ұн экспорты астық баламасында 9,9 млн тоннаға жетті Өсім негізгі бағыттар бойынша тіркелді, оның ішінде Өзбекстан, Ауғанстан және Орталық Азия елдері бар Қазақстан 2026 жылдың I тоқсанында астық экспортын 17,5%-ға арттырды Астықты қайта өңдеу өнімдері мен тыңайтқыштарды тасымалдауда да оң динамика байқалды Қазақстан Ресей мен Беларусьтен әкелінетін ауыл шаруашылығы техникасына утиль алымын арттыруда Ставкаларды қайта қарау нарықтағы жағдайларды теңестіруге бағытталған