02.12.2025, 17:37

Өнімділік төмен, бірақ сапа бар: Қостанай облысында сапалы бидайды қай өңірлерден іздеу керек

Биыл Қостанай облысының аудандарында бидай сапасы неге әртүрлі болды

 

 

Қар, аяз, жылымық. Биыл Қостанай облысында егін жинау науқаны жүйкеге салмақ салғаны анық. Қиындықты тек дақылдар емес, жергілікті аграрийлер де бастан өткерді. Соның салдарынан жалпы өнімділік жаман болмаса да, бидай сапасы айтарлықтай төмендеді. Бұл туралы AgroSearch күнделікті мониторингінің респонденттері хабарлайды.

 

Қостанай, Қарабалық, Сарыкөл және Федоров аудандарының шаруалары биылғы жоғары өнімділік туралы мәлімдеді. Олардың деректеріне сәйкес, өнімділік гектарына 15-тен 50 центнерге дейін өзгеріп отыр.

Қостанай ауданынан хабарласқан респондент өнімділікті 16–17 ц/га деңгейінде бағалайды, «өткен жылмен салыстырғанда жақсы». Басқа шаруаның көрсеткіші — 24 ц/га.

Федоров ауданында көрсеткіш 28 ц/га-ға дейін жеткен, ал Сарыкөл ауданында — 25 және 50 ц/га.

Алайда бұл оң динамиканы сапаның төмендеуі «жұмсартып» жіберді.

«Жаңбыр мен қар салдарынан бидайдың бір бөлігі ылғалға түсті, клейковина 19–20 %-ға дейін төмендеп, негізінен 4-класс болды», — дейді Қостанай ауданындағы аграрий.

Оны Қарабалық ауданындағы шаруалар да растайды.

«Басы иілген масақтар болды, жинау қиынға соқты», — дейді олар.

Осы ауданның тағы бір өндірушісі соңғы алқаптарда сапа 5-класқа дейін құлдырағанын айтады.

«Біз астықты бөлек жинадық, ауа райы жақсарған сәттерді таңдадық. Сол себепті орақ науқаны созылып кетті», — деп толықтырды ол.

Мониторингте жиі кездесетін тағы бір жауап: «Бастапқыда клейковина 27 % болды, кейін 23 %-ға түсті, ал соңында 20 %-ға дейін төмендеді».

Алайда жауын-шашынға дейін жинап үлгерген шаруалар тұрақты сапа туралы хабарлайды. Мысалы, Федоров ауданынан.

Биыл тіпті дәстүрлі түрде хай-про бидайымен танымал аудандар да сапа бойынша қиындықтарға тап болды.

«Жаңбыр екі апта бойы жауды, клейковина түсіп кетті. Бастапқыда 3-класс болған астық 5-класқа айналды», — дейді Амангелді ауданындағы респондент.

Бұл ауданда өнімділік 7 ц/га-дан аспайды. Дегенмен сапасы басқа респонденттерге қарағанда жоғары.

Ұқсас жағдай Арқалықта байқалады.

«Бұрын клейковина 30 %-дан жоғары болатын, ал әр жаңбырдан кейін төмендей берді. Негізі, пшеницина түгелі хай-про болар еді», — дейді аграрий.

Сонымен қатар шаруалар бидайды элеваторға өткізе алмай отырғандарын айтады. ХПП-лар толы, «астық үйіліп тұр, орын жоқ».

Кейбір аудандардың фермерлері биыл мүлдем өнімсіз қалды. Мәселен, Жангелдин ауданында шаруалар егістікті түгелдей сайғақ жеп қойғанын айтады.

«Біз тіпті егістікке шықпадық. Өнім жақсы өсіп келе жатқан. Қатардағы шаруалар 20 центнерден алып жатты. Бізде де жағдай солай еді, бірақ сайғақ бәрін жеп қойды. Сайғаққа қатысты ештеңе істеуге рұқсат жоқ, көмек те жоқ», — дейді фермер.

Кейбір шаруашылықтар 7 ц/га ғана алды.

Өнімділік өткен жылмен шамалас деңгейде Денисов ауданында — 10–17,5 ц/га. Бейімбет Майлин ауданында кей шаруашылықтар 20 ц/га жинады.

 

Доступ по подписке
Оформить подписку

Қосымша оқыңыз

Қазақстан мен Латвия агроөнеркәсіптік кешендегі ынтымақтастықты кеңейтуде Тараптар тауар айналымының өсуін, логистиканы және бірлескен жобалардың перспективаларын талқылады Продкорпорация астық және майлы дақылдардың қалдықтарын коммерциялық негізде сатуды бастады Ең төменгі бағалар ҚҚС-ты қоса есептегенде бір тоннаға шаққанда белгіленген АӨК-ті субсидиялау тәртібі және аграрийлер алдындағы берешекті өтеу тетігі түсіндірілді Инвестициялық жобалар аграрийлерге белгіленген лимиттер шегінде шығындардың бір бөлігін өтеуге мүмкіндік береді Қазақстанда шопандар мен бақташылардың жұмыс орындарын субсидиялау жоспарлануда Бастама нормативтік-құқықтық актілерге өзгерістер енгізуді және мемлекеттік қолдаудың жаңа тетіктерін қарастырады Мал шаруашылығын жеңілдетілген несиелеу 1 наурыздан бастап 2030 жылға дейінгі Кешенді жоспар аясында іске қосылады Фермерлерге асыл тұқымды мал сатып алуға, жайылым инфрақұрылымын дамытуға және айналым қаражатын толықтыруға төмендетілген мөлшерлемемен қарыздар қолжетімді болады АШМ 2026 жылы ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдеу үлесін 70%-ға дейін арттыруды жоспарлап отыр 2025 жылдың қорытындысы бойынша қайта өңдеу деңгейі 64%-ға жетті, ал АӨК-ке салынған инвестициялар көлемі 1 643 млрд теңгеге дейін өсті Егіс науқанына арналған ерте қаржыландыру көлемі 200 млрд теңгеден асты Қаражат аграрийлерге ЖЖМ, тыңайтқыштар мен тұқымдарды алдын ала сатып алуға мүмкіндік береді Егіс науқанына арналған дизель отынының жеңілдетілген бағасы нарықтан 15%-ға төмен деңгейде бекітілді Шешім көктемгі дала жұмыстарын уақтылы жүргізуге бағытталған