03.11.2026, 00:08
Қазақстанның Ауыл шаруашылығы министрлігі мемлекеттік қолдау қаражатын тиімді пайдалануды талап етті
Мал шаруашылығын дамытудың кешенді жоспарының көрсеткіштерін орындамаған өңірлер 2027 жылы жаңа жобаларды қаржыландыруға үміт арта алмайды
Қазақстанның Ауыл шаруашылығы министрі Айдарбек Сапаров агроөнеркәсіптік кешенді дамыту, белгіленген көрсеткіштерге қол жеткізу және Мемлекет басшысының тапсырмаларын орындау мәселелеріне арналған кеңес өткізді. Талқылауға ведомстволық бағынысты ұйымдардың, қаржы институттарының өкілдері және облыс әкімдерінің орынбасарлары қатысты.
Кеңес барысында министр егін жинау науқанының негізгі бөлігі аяқталғанын хабарлады. Бүгінгі таңда Қазақстанда 24,3 млн тонна астық бастырылды. Майлы дақылдардың 91%-ы жиналып, жалпы өнім көлемі 5,1 млн тоннаны құрады. Мақта, жүгері және қант қызылшасын жинау жұмыстары аяқталу кезеңінде.
Айдарбек Сапаров егін жиналғаннан кейінгі басты міндеттер өнімнің сақталуын қамтамасыз ету, оны тиімді өткізу, ішкі нарықты қажетті өніммен қамту және экспорттық жеткізілімдерді ұлғайту екенін атап өтті.
Министр азық-түлік инфляциясы мәселелеріне ерекше назар аударды. Ол Қазақстан Президентінің өз Жолдауында халықтың табысын арттыру мен инфляцияны тежеуді маңызды міндеттердің қатарына жатқызғанын еске салды. Осыған байланысты жергілікті атқарушы органдар азық-түлік бағасының негізсіз өсуіне жол бермеу жөніндегі жұмысты күшейтуі қажет.
Тамақ өнеркәсібіндегі қазіргі жағдай туралы Ауыл шаруашылығы вице-министрі Назгүл Хатепова баяндады. Оның мәліметінше, ағымдағы жылдың тоғыз айында азық-түлік өнімдерін өндіру көлемі 3,2 трлн теңгеге жетіп, 13,8%-ға артқан.
Өңдеу өнеркәсібінің негізгі бағыттарында оң динамика байқалады. Атап айтқанда, өсімдік майын өндіру 25,2%-ға, ұн өндірісі 13,9%-ға, ірімшік пен сүзбе өндірісі 9,3%-ға өсті.
Азық-түлік өндірісін одан әрі ұлғайту үшін жеңілдетілген несиелеу, субсидиялар беру және салықтық жеңілдіктерді қамтитын мемлекеттік қолдау шаралары қарастырылған.
Сонымен қатар өндіріс көлемінің өсуі өнімді өткізудің тиімді арналарын дамытумен және оның халық үшін қолжетімділігін қамтамасыз етумен қатар жүруі тиіс. Осыған байланысты өңірлерге ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілердің сауда желілерімен тікелей ынтымақтастығын кеңейту, делдалдар санын қысқарту, сауда инфрақұрылымын дамыту және ауыл шаруашылығы жәрмеңкелерін өткізу тапсырылды.
Бағаның маусымдық өсуін тежеу құралдарының бірі көкөніс өнімдерін алдын ала келісімшарт арқылы сатып алу болып қала береді. Қазіргі уақытта өңірлерде 101 мың тонна картоп, 26,8 мың тонна сәбіз, сондай-ақ 24,9 мың тоннадан пияз бен қырыққабат сатып алынды.
Астана және Алматы қалаларының, Маңғыстау және Павлодар облыстарының әкімдіктеріне қысқа мерзімде халықтың үш айлық қажеттілігінің кемінде 30%-ын қамтитын көлемде көкөніс өнімдерін келісімшарт арқылы сатып алуды қамтамасыз ету міндеті қойылды.
Кеңесте қаралған жеке мәселелердің бірі Мал шаруашылығын дамытудың кешенді жоспарын іске асыру, оның ішінде ет кластерлерін қалыптастыру болды.
Ағымдағы жылы асыл тұқымды мал басын сатып алуға 64,2 млрд теңге қарастырылған. Бөлінген қаражат есебінен 29,6 мың бас ірі қара және 15,2 мың бас ұсақ мал сатып алу жоспарланып отыр.
Ақмола, Солтүстік Қазақстан және Батыс Қазақстан облыстарының әкімдіктері қолданыстағы несиелеу бағдарламаларын белсенді түрде іске асыруда. Сонымен бірге министр жекелеген өңірлердегі жұмыс қарқынының жеткіліксіздігіне назар аударды.
Айдарбек Сапаров әрбір инвестициялық жобаны қаржыландыруға өтінімді қараудан бастап сатып алынған малдың шаруашылықтарға нақты жеткізілуіне дейін тұрақты бақылауда ұстауды тапсырды.
Министрдің айтуынша, мал шаруашылығын дамытуға бөлінетін қомақты бюджет қаражаты нақты нәтиже беруі тиіс. Атап айтқанда, мал басын көбейту, мал шаруашылығы өнімдерінің өндірісін арттыру, өнімділікті жоғарылату және саланың экспорттық мүмкіндіктерін кеңейту көзделіп отыр.
Бұл ретте Ауыл шаруашылығы министрлігінің басшысы Кешенді жоспардың көрсеткіштерін орындамаған өңірлер 2027 жылы жаңа жобаларды қаржыландыруға үміткер бола алмайтынын ескертті. Мемлекеттік қолдау бөлінген ресурстарды тиімді пайдалануды қамтамасыз ететіндерге көрсетілуі тиіс.
Кеңес қорытындысы бойынша жергілікті атқарушы органдарға өндірістің нақты көлем индексінің нысаналы көрсеткіштеріне қол жеткізуді, кәсіпорындардың толық қуатта жұмыс істеуін, жаңа нысандарды пайдалануға беру мерзімдерінің сақталуын және «Игілік», «Береке» және «Жайлау» бағдарламалары бойынша қаражаттың игерілуін бақылауды күшейту тапсырылды.
Кеңесті қорытындылай келе, Айдарбек Сапаров өңір басшыларының қойылған міндеттерді орындаудағы жеке жауапкершілігін арттыру қажеттігін атап өтті. Оның айтуынша, мемлекеттік қаржыландыру өндіріс көлемін ұлғайтуға, жаңа өндірістік қуаттарды құруға, азық-түлік қауіпсіздігін нығайтуға және Қазақстанның агроөнеркәсіптік кешенінің бәсекеге қабілеттілігін арттыруға бағытталуы тиіс.

