12.05.2026, 00:43
БҰҰ Ормуз бұғазындағы дағдарыс салдарынан азық-түлік тапшылығы қаупі туралы ескертті
Логистика мен тыңайтқыш жеткізіліміндегі үзілістер алдағы маусымдарда өнімділікке әсер етуі мүмкін
ФАО Ормуз бұғазындағы дағдарыс аясында азық-түлік тапшылығы қаупі туралы ескерту жасады.
Тыңайтқыш жеткізіліміндегі іркілістер 2026 жылдың екінші жартысында және 2027 жылы өнімділіктің төмендеуіне әрі азық-түлік бағасының өсуіне алып келуі мүмкін. Бұл туралы БҰҰ-ның Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымының (ФАО) бас директоры Цюй Дунъюй мәлімдеді.
БҰҰ-да қазіргі дағдарыстың салдары геосаяси жағдай шеңберінен шығып, әлемдік саудаға, ауыл шаруашылығы ресурстарының жеткізілуіне және халықтың азық-түлікке қолжетімділігіне әсер етіп жатқанын атап өтті.
Ормуз бұғазы халықаралық сауданың негізгі бағыттарының бірі болып қала береді. Ол арқылы мұнай, сұйытылған табиғи газ, күкірт және тыңайтқыштардың елеулі бөлігі тасымалданады. Кеме қатынасының бұзылуы қазірдің өзінде энергия тасымалдаушылары бағасының өсуіне және әлемдік нарықта тыңайтқыш тапшылығының қалыптасуына ықпал етуде.
ФАО-да ауыл шаруашылығы секторы мұндай үзілістерге ерекше тәуелді екенін атап өтті, себебі егіс науқаны нақты мерзімдерді қатаң сақтауды талап етеді. Тыңайтқыштар шаруашылықтарға белгілі бір уақытта жеткізілуі тиіс, ал жеткізілімнің бірнеше аптаға кешігуі фермерлерді тыңайтқыштарды аз қолдануға немесе мүлде пайдаланбауға мәжбүр етуі мүмкін.
Ұйым басшысының айтуынша, тыңайтқыштардың уақытында жеткізілмеуі кейінгі жағдайдың қалай өрбитініне қарамастан өнімділіктің төмендеуіне әкеледі.
ФАО-ны алаңдатып отырған басты мәселе — дағдарыстың көптеген азық-түлік өндіруші елдердегі егіс науқанының маңызды кезеңдерімен тұспа-тұс келуі. Ең осал аймақтар ретінде Африка, Азия және Таяу Шығыс елдері аталды. Бұл мемлекеттер импортқа тәуелді және қазірдің өзінде азық-түлік тапшылығына, экономикалық қиындықтарға және климаттық өзгерістер салдарына тап болып отыр.
Ұйымдағылардың пікірінше, дағдарыстың салдары әлемнің барлық дерлік елдеріне әсер етуі мүмкін. Өнімділіктің төмендеуі жаһандық азық-түлік қорларының азаюына және азық-түлік бағасының қайта өсуіне әкелуі ықтимал.
ФАО мемлекеттерді баламалы логистикалық бағыттарды дамытуға, экспорттық шектеулер енгізуден бас тартуға және ауыл шаруашылығы өндірушілеріне қосымша қолдау көрсетуге шақырды.
