04.09.2026, 00:46

Қазақстан рапс тұқымының экспортын екі еседен астам арттырды

Маусым қорытындысы бойынша рапс жеткізілімдері 300 мың тоннаға жетуі мүмкін

2025/26 маркетингтік жылдың қыркүйек–шілде айларында Қазақстан 265,8 мың тонна рапс тұқымын экспорттады. Бұл алдыңғы маркетингтік жылдың сәйкес кезеңіндегі көрсеткіштен 2,2 есе көп, деп хабарлады Қазақстанның Астық одағы талдау комитетінің жетекшісі Евгений Карабанов.

ҚР Мемлекеттік кірістер комитетінің мәліметінше, шілде айында рапс тұқымының экспорт көлемі ЕАЭО елдеріне жеткізілімдерді есепке алмағанда 5,5 мың тоннаны құрады. Маусыммен салыстырғанда көрсеткіш 3,6 есе төмендеді.

Ағымдағы маркетингтік жылдың 11 айында Қазақстан бірқатар сыртқы нарықтарға рапс жеткізілімдерін айтарлықтай арттырды. Ресейге экспорт 66,1 мың тоннаға жетіп, 2,04 есе өсті. Қытайға 42,9 мың тонна жеткізілді — бұл өткен маркетингтік жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 7,94 есе көп. Латвияға жеткізілімдер 3,7%-ға өсіп, 41,6 мың тоннаға, ал Өзбекстанға — 28,3 есе артып, 25,5 мың тоннаға жетті.

Сонымен қатар Эстонияға рапс тұқымының экспорты 26%-ға төмендеп, 5,7 мың тоннаны, ал Польшаға — 8,4%-ға азайып, 19,7 мың тоннаны құрады. Францияға жеткізілімдер өткен маркетингтік жылдағы 5 мың тоннадан нөлге дейін, ал Германияға — 3,6 мың тоннадан нөлге дейін қысқарды.

Қазақстандық рапс тұқымының ең ірі сатып алушысы Ресей болды. Оның үлесіне жалпы экспорт көлемінің 25%-ы тиесілі болды.

Евгений Карабановтың айтуынша, ағымдағы маркетингтік жылдағы рапс жеткізілімдерінің динамикасы тарихтағы ең жоғары нәтижені көрсетіп отыр. Қазақстанның Астық одағы маусым қорытындысы бойынша қазақстандық рапс тұқымының экспорты 300 мың тоннаға жетеді деп болжап отыр.

Ағымдағы маркетингтік жылы зығыр тұқымының экспорты да рекордтық көрсеткіштер көрсетуде. Шілде айында Қазақстан ЕАЭО елдерін есепке алмағанда сыртқы нарықтарға 62,9 мың тонна зығыр тұқымын жеткізді. Маусыммен салыстырғанда экспорт көлемі 24,7%-ға төмендеді.

Сонымен қатар маусым басынан бергі жоғары жеткізілім көлемінің арқасында қазақстандық зығыр экспорты 11 айда рекордтық 1 млн 223 мың тоннаға жетті. Бұл өткен маркетингтік жылдың сәйкес кезеңіндегі көрсеткіштен 2,42 есе көп.

Евгений Карабанов ағымдағы маркетингтік жылы қазақстандық зығыр тұқымының экспорты, әсіресе ЕО мен Қытай бағытында, абсолюттік рекордтар орнатып отырғанын атап өтті. Қазақстан Еуропалық Одаққа зығыр тұқымын жеткізу бойынша көшбасшы болып табылады және Қытайға жеткізу көлемі бойынша екінші орында тұр.

Қазақстанның Астық одағының болжамы бойынша, маркетингтік жылдың қорытындысында елден зығыр тұқымының экспорты 1,28 млн тоннаны құрайды.

Қосымша оқыңыз

Иордания халықаралық тендерде 60 мың тонна жемдік арпа сатып алды Астық жеткізушісі C&F шарттары бойынша тоннасына $307 баға ұсынған Olam компаниясы болады. Астық партиясын жеткізу 2027 жылдың қаңтар айының бірінші жартысына жоспарланған Қазақстанда ет өндіру көлемі 846,5 мың тоннаға жетті 2026 жылдың тоғыз айының қорытындысы бойынша мал шаруашылығының жалпы өнім көлемі 3,2 трлн теңгеден асты, ал нақты көлем индексі 103,5%-ды құрады ҚТЖ мен Өзбекстан астықты түсіруді жеделдету шараларын келісуде 2026 жылғы қаңтар–қыркүйек айларында Өзбекстанға 4,1 млн тонна қазақстандық астық жөнелтілді, бұл өткен жылғы көрсеткіштен 44%-ға артық Қырғызстанда астық өнімі 2,5 млн тоннаға жетті Дәнді дақылдардың ең көп көлемі Шу облысында жиналды, ал дәндік жүгерінің жалпы түсімі 671 мың тоннадан асты Міндетті төлемдер астықты сату мерзіміне әсер етеді Ақмола және Солтүстік Қазақстан облыстарында фермерлер тиімді бағаны күтіп, өнімді сақтаудың немесе ағымдағы шығындарды өтеу үшін астықты сатудың бірін таңдауға мәжбүр Қазақстандағы жаңа сүт-тауар фермалары жыл соңына дейін жобалық қуатының 70%-ына шығуы тиіс Үкімет өңірлерге асыл тұқымды мал шаруашылығын дамыту жұмыстарын күшейтуді және жеңілдетілген кредиттеу қаражатын тиімді пайдалануды қамтамасыз етуді тапсырды Қазақстанда майлы дақылдардың өнімі 5 млн тоннадан асуы мүмкін Қазақстанда 23 млн тонна астық жиналды, дәнді және дәнді-бұршақты дақылдар егілген алқаптардың 96%-ында егін жинау аяқталды, ал жиналған майлы дақылдар тұқымының көлемі өткен жылғы көрсеткіштен 2,5 есе асты Ұлттық экономика министрлігі аграрийлер үшін лизинг бойынша ҚҚС мөлшерлемесін төмендетуден бас тартты 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап төлеу мерзімі осы күннен басталатын барлық лизингтік төлемдерге шарттың қашан жасалғанына қарамастан 16% мөлшеріндегі ҚҚС қолданылады