Қазақстандық рапс Еуропаны бағындыруда: Эстония — негізгі серіктес атанды

Қазақстан Еуропалық Одаққа рапс пен оның өңделген өнімдерінің экспортын жедел қарқынмен арттырып, жаңа өткізу нарықтарын ашып жатыр. Тарихта алғаш рет Эстония қазақстандық рапстың ең ірі үш импорттаушысының қатарына енді — бес айда 6,9 мың тонна рапс тұқымы жеткізілген. Сол кезеңде Латвияға – 21 мың тонна, Польшаға – 9,3 мың тонна жөнелтілді.

Сонымен қатар, Эстония рапс күнжарасын (шрот) сатып ала бастады — сәуір-мамыр айларында 5 мың тонна импортталды. Бұл өңірде қазақстандық агроөнімге деген жан-жақты әрі артып келе жатқан сұранысты көрсетеді. Мұндай сұраныс өсімі ЕО елдерінде рапс өнімділігінің төмендеуі болжанғандықтан орын алып отыр, бұл еуропалық өңдеушілерді балама жеткізушілерді іздеуге итермелеуде.

Қазақстан үшін бұл жағдай стратегиялық мүмкіндікке айналды. Ресми мәліметке сәйкес, 2025 жылдың алғашқы төрт айында Қазақстан мен Эстония арасындағы ауыл шаруашылығы өнімдері сауда айналымы алты есеге артқан. Бұл өсім негізінен рапс пен шрот жеткізілімі арқылы жүзеге асты.

Сауда көрсеткіштерінің артуы саяси деңгейде де қолдау табуда. Қазақстанның Ауыл шаруашылығы министрі Айдарбек Сапаров пен Эстонияның Аймақтық істер және ауыл шаруашылығы министрі Ханнес Террастың соңғы кездесуінде тараптар ынтымақтастықты тереңдетуге өзара мүдделілік танытты. Аграрлық өнімдер саудасын дамытуға келісе отырып, екі ел ұзақ мерзімді әрі тұрақты экономикалық байланысты нығайтуға негіз қалады.

Ынтымақтастық болашағы майлы дақылдармен шектелмейді. Қазақстан Эстонияның мал шаруашылығындағы озық тәжірибесін зерделеуге үлкен қызығушылық танытты. Атап айтқанда, асыл тұқымды сүтті ірі қараны импорттау, фермаларды автоматтандыру технологияларын енгізу және жоғары өнімді генетиканы пайдалану мәселелері қарастырылуда.

Заманауи сүт фермаларын және сүт өңдеу кәсіпорындарын бірлесіп құру жобалары жоспарлануда. Бұл Қазақстан мен Эстония арасындағы аграрлық әріптестіктің жаңа кезеңін бастайды.