03.03.2026, 05:38

Қазақстанның астық нарығында экспорттық белсенділік төмендеді

Салықтық реттеудегі өзгерістер экспорттық келісімшарттар жасау қарқынына әсер етті

Қазақстанда бидай нарығында экспорттаушылардың белсенділігінің төмендеуі тіркелді. Бұған ауыл шаруашылығы өнімдерін экспорттау кезінде ҚҚС есепке алу сомасын 80%-ға қысқарту туралы Салық кодексінің жаңа талабына байланысты сақталып отырған белгісіздік себеп болып отыр. Нарық жаңа баға бағдарларын айқындау кезеңінде тұрғандықтан, елден астық экспортының көлемі қысқаруда. Бұл туралы Қазақстан Астық одағының талдау комитетінің жетекшісі Евгений Карабанов мәлімдеді.

Оның айтуынша, өткен аптада ішкі нарықтағы баға жағдайы айтарлықтай өзгерген жоқ. Алайда жасалған мәмілелер санының азаюына байланысты қазіргі баға көрсеткіштері көбіне номиналды сипатқа ие. Көптеген экспорттаушылар күту позициясын ұстанып, астық сатып алуды уақытша тоқтатты.

Есепті кезеңде 5-сыныпты бидай бағасы тоннасына 1 мың теңгеге төмендеп, 85–89 мың теңгені құрады. Сондай-ақ 27 клейковиналы 3-сыныпты бидай да 1 мың теңгеге арзандап, 104–108 мың теңге деңгейінде қалыптасты. 30+ клейковиналы 3-сыныпты бидай 2 мың теңгеге арзандап, 123–127 мың теңге аралығында саудалануда.

Бір апта бұрынғы күрт өсімнен кейін бидайдың экспорттық бағалары өзгеріссіз қалды. Евгений Карабановтың айтуынша, шетелдік сатып алушылар жағдайдың әрі қарай қалай өрбитінін бағалап, жаппай келісімшарт жасауға асығар емес.

Арпа сегментінде өткен аптаның басында FOB Ақтау шарттарымен экспорттық ұсыныстар тоннасына 5 долларға өсті. Сонымен қатар, АҚШ пен Израильдің Иранға қарсы басталған әскери әрекеттеріне байланысты қазіргі уақытта Иранмен сауда жүргізу мүмкін емес.

DAP Сарыағаш және DAP Достық/Алтынкөл бағыттары бойынша арпа бағасы өзгеріссіз қалып, тиісінше тоннасына 255–260 және 235–240 доллар деңгейінде сақталды.

Қосымша оқыңыз

Азық-түлік корпорациясы пилоттық жоба аясында 2,4 мың тоннадан астам жасымық қабылдады Ұзақ мерзімді форвардтық сатып алу бағдарламасына Солтүстік Қазақстан және Ақмола облыстарының бес шаруашылығы қатысуда Қарашада Ресей бидайының экспорты 2,7 млн тоннаға дейін төмендеуі мүмкін Теміржол инфрақұрылымының шамадан тыс жүктелуі, астық тасымалдайтын вагондардың тапшылығы және кеме қатынасына қойылған шектеулер Ресей астығын сыртқы нарықтарға жеткізу тәуекелдерін арттыруда ҚТЖ Құрық порты арқылы экспорттық жүктерді жөнелтуге уақытша тыйым салды 1 185 вагонның жиналып қалуына байланысты шектеулер 2026 жылғы 19–30 қараша аралығында қолданылады Қазақстанда аграрийлерді жеңілдетілген қаржыландыру көлемі 1,2 трлн теңгеге жетті 2026 жылдың он айында ауыл шаруашылығының жалпы өнім көлемі 5,2%-ға өсіп, 8,9 трлн теңгеге жетті, ал субсидия түріндегі мемлекеттік қолдаумен 25 мыңға жуық шаруашылық қамтылды ШҚО аграрийлері 456,8 мың тонна күнбағыс жинады Дәнді және дәнді-бұршақты дақылдардың жалпы түсімі 428,7 мың тоннаға жетіп, орташа өнімділігі 17,4 ц/га құрады Солтүстік Қазақстан облысы дәнді дақылдардың өнімділігі бойынша көш бастады Өңір аграрийлері 4,9 млн тонна астық жинады, ал ауыл шаруашылығына тартылған инвестициялар көлемі 170,2 млрд теңгеге жетті ҚТЖ-ға астық тасымалдауға берілген өтінімдерді біркелкі бөлуді қамтамасыз ету тапсырылды Астық нарығына қатысушылар тасымалдау жоспарларын келісу және негізгі теміржол бағыттарының өткізу қабілетіне қатысты мәселелерді көтерді Қазақстанда ауыл шаруашылығы санағының қорытындысы бойынша ауыл шаруашылығы кәсіпорындарының саны екі еседен астам өсті 2025 жылғы санақ деректеріне сәйкес, елдегі егіс алқаптары 23,2 млн гектарға жетті, ал майлы дақылдардың үлесі 4%-дан 17%-ға дейін ұлғайды