23.06.2025, 18:13

1 шілдеден бастап Қазақстанда бидай, ұн және май импортына ең төменгі бағалар енгізіледі: МТИ КОСЫН АЗАЙТУҒА БАҒЫТТАЛҒАН ШАРАЛАР

Бидай, ұн және май импортына ең төменгі баға: ҚҚС-ты бақылауға бағытталған шара


Қазақстан Республикасының Сауда және интеграция министрлігі (МТИ) 2025 жылғы 1 шілдеден бастап 30 қыркүйекке дейін елге әкелінетін бірқатар әлеуметтік маңызы бар тауарлар үшін ең төменгі баға деңгейін (ЕТБ) енгізетінін хабарлады.

ЕТБ қолданылатын өнімдер қатарына қатты және басқа түрдегі бидай, бидай ұны және күнбағыс майы кірді. Минималды бағалар мынадай болып бекітілді:
• 1 кг үшін 80,3 теңге – қатты бидайға,
• 1 кг үшін 74,84 теңге – басқа бидайға,
• 1 кг үшін 139,81 теңге – бидай ұнына,
• 1 литр үшін 594,04 теңге – күнбағыс майына.

МТИ түсіндіргендей, ЕТБ нарықтағы көтерме және бөлшек бағаларға әсер етпейді. Бұл – тек импорт кезіндегі қосылған құн салығын (ҚҚС) есептеу үшін қолданылатын салықтық құрал.
Министрлік мәліметінше, мұндай тетік ҚҚС төлеуден жалтару жағдайларын болдырмауға бағытталған. Мәселе өзекті күйде қалып отыр: 2023 жылы бидай кейде тоннасына 9 мың теңге бағамен импортталған, ал нарықтық баға 120-140 мың теңге шамасында болған. Ал 2024 жылы күнбағыс майы 275 теңгеден төмен бағамен енгізілген, ал Қазақстандағы орташа нарықтық бағасы 800 теңгеден жоғары болған.

ЕТБ мөлшері импорттаушы ұсынған баға мен отандық өндірушілердің орташа бағасының негізінде есептеледі. Осылайша, мемлекет қасақана төмен бағамен әкелінетін тауарлар арқылы ҚҚС-ты азайту схемаларын болдырмауға тырысады.

ЕТБ қолданылатын тауарлар тізімі алғаш рет 2024 жылдың қазанында бекітілген және тоқсан сайын жаңартылып отырады. Қазіргі уақытта бұл тізімге 11 атаулы өнім енгізілген, олардың арасында негізгі азық-түлік тауарлары да бар.

Бұл шара әділ бәсекелестікті қамтамасыз етуге және сыртқы сауда операцияларынан бюджет кірісін арттыруға бағытталған.

Қосымша оқыңыз

Қазақстан ұн нарығындағы позициясын жоғалтып жатыр Сарапшылар ескертеді: өңдеуге инвестиция болмаса, ел аймақтағы көшбасшылықтан айырылуы мүмкін Геосаяси шиеленіс Қазақстанның Таяу Шығыс елдеріне экспортына әсер етуі мүмкін Тасымал, сақтандыру және банктік есеп айырысулардың қымбаттауы астық пен мұнай экспортына ықпал етуі мүмкін Қазақстанда биыл шегірткеге қарсы химиялық өңдеу көлемі азаяды Ауыл шаруашылығы министрлігінде техниканы дайындау, зиянкестерді мониторингтеу және қорғау шараларын ұйымдастыру мәселелері талқыланды Қазақстанның ҰАҒБО алқаптарында майлы дақылдардың егіс көлемі кеңейтіледі Егіс алқаптарының құрылымы агроклиматтық жағдайлар мен ғылыми негізделген ауыспалы егіс талаптарын ескере отырып түзетілді Астанада AgriTek/FarmTek Astana 2026 халықаралық аграрлық көрмесі басталды Ірі салалық іс-шара фермерлерді, өндірушілерді және агросектор сарапшыларын біріктіреді Таяу Шығыстағы жағдайдың ушығуы аясында мұнай мен ауыл шаруашылығы өнімдерінің әлемдік бағасы күрт өсті Геосаяси шиеленістің күшеюі мұнай мен негізгі ауыл шаруашылығы дақылдарының бағасының күрт көтерілуіне әкелді Ақпанда әлемдік азық-түлік бағалары бес айлық төмендеуден кейін өсті Азық-түлік нарығы негізгі өңірлердегі сұраныс пен ауа райы жағдайларындағы өзгерістерге жауап беруде 2025/26 маркетингтік жылы Қытайдың арпа импорты аздап артады Астықтың негізгі жеткізушілері Австралия, Канада және Еуразия елдері болып қала береді