12.06.2026, 00:05

2025/26 маусымы майлы дақылдарды қайта өңдеудің қатарынан үшінші қарқынды өсу кезеңі болуы мүмкін

Әлемдік нарықтағы соя бұршақтарына сұраныстың артуы майлы дақылдарды қайта өңдеу көлемінің негізгі өсімін қамтамасыз етуде

Oil World сарапшыларының бағалауынша, әлемде майлы дақылдарды қайта өңдеу көлемі бірнеше жыл қатарынан тұрақты өсім көрсетіп келеді. 2025/26 маусымының қорытындысы бойынша бұл көрсеткіш жаңа тарихи рекордқа — 580 млн тоннаға жетуі мүмкін. Соңғы үш маусым ішінде қайта өңдеу көлемі 65 млн тоннаға ұлғаяды деп күтілуде.

Қайта өңдеу көлемінің өсуіндегі негізгі қозғаушы күш соя болып қала береді. Сарапшылардың пікірінше, 2023/24 маусымынан кейін әлемдік нарықтың соя бұршақтарына тәуелділігі айтарлықтай күшейді. Бұған негізгі себептердің бірі — қолайсыз ауа райының салдарынан бірқатар жетекші өндіруші елдерде күнбағыс пен рапс өнімділігінің төмендеуі және соның нәтижесінде басқа майлы дақылдарды қайта өңдеу қарқынының баяулауы болды.

Oil World болжамына сәйкес, 2025/26 маусымында әлемдік соя өңдеу көлемі 372,3 млн тоннаны құрайды. Бұл өткен маусыммен салыстырғанда 11,2 млн тоннаға артық.

Ең жоғары өңдеу көлемі Қытайда сақталады деп күтілуде. Мұнда соя өңдеу көлемі 109,5 млн тоннаға жетуі мүмкін, бұл бір жыл бұрынғы деңгейден 2,9 млн тоннаға көп. Өсім елдегі соя шротының сұранысы соңғы бірнеше ай бойы тұрақты түрде артып келе жатқанымен байланысты.

Америка Құрама Штаттарында 2025/26 маркетингтік жылында соя бұршақтарын өңдеу көлемі 72,4 млн тонна деңгейінде болжануда. Бұл өткен маркетингтік жылдың көрсеткішінен 5,4 млн тоннаға жоғары.

Сарапшылар сондай-ақ әлемдік майлы дақылдар нарығы өсімдік майлары мен ақуызды жем өндіру үшін негізгі шикізат ретінде сояға барған сайын көбірек бағдарланып отырғанын атап өтеді. Әлемдік қайта өңдеу көлемінің негізгі өсімін дәл осы соя бұршақтары қамтамасыз етуде. Ал басқа майлы дақылдардың үлесі бірқатар елдердегі өндірістік қиындықтардың сақталуына байланысты шектеулі болып қалып отыр.

Қосымша оқыңыз

Трамп Қазақстан мен тағы 59 елге қатысты жаңа сауда баждары туралы жарлыққа қол қойды Жаңа сауда шаралары 60 мемлекетке қатысты енгізіліп, 2026 жылғы 24 шілдеден бастап күшіне енеді Абай облысында «Бақты» мультимодальды құрғақ портының құрылысы басталды Жобаның алғашқы кезеңінде 200 жаңа жұмыс орны ашылады, ал кешен құрамына терминалдар, қоймалар және кедендік инфрақұрылым кіреді Қазақстанда дайындалған мал азығының көлемі 15,9 млн тоннаға жетті Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі науқанның қарқыны мен өңірлердегі жоспарлы көрсеткіштердің орындалуын бақылауда ұстап отыр Қазақстандық зығырдың Қытай мен Еуропаға экспорты рекордтық деңгейге жетті Шетелге жеткізу көлемі өткен маркетингтік жылдың жалпы нәтижесінен екі еседен астам асып түсті Қазақстаннан астық пен ұн экспорты 13 млн тоннадан асты Экспорт көлемінің артуына Орталық Азия елдері мен Ауғанстан тарапынан қазақстандық өнімге сұраныстың өсуі ықпал етті Қазақстаннан бидай мен ұн экспортының болжамы 14,3 млн тоннаға дейін ұлғайтылды Болжамның жоғарылауына жемдік ұн экспортының рекордтық көлемі мен қазақстандық астық өнімдеріне сыртқы нарықтардағы тұрақты сұраныс негіз болды Қазақстан 2026 жылдың алғашқы бес айында бидай ұны экспортын 24%-ға арттырды Ауғанстанға жеткізілім көлемі шамамен 47%-ға өсіп, бұл ел қазақстандық ұнның ең ірі импорттаушысы мәртебесін сақтап қалды Түркістан облысына бидай жеткізу басталды Шілде айының соңына дейін өңірге ішкі қажеттілікті қамтамасыз ету үшін 20 мың тонна астық жеткізу жоспарланған