21.10.2026, 00:00

Продкорпорацияға жаңа өнімнен 135 мың тонна астық жеткізілді

Астық жеткізілімдерінің негізгі көлемін Қостанай, Солтүстік Қазақстан және Ақмола облыстары қамтамасыз етті

Қазақстандық ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер Продкорпорацияның ресурстарына 2026 жылғы өнімнен 135 мың тонна астық жеткізді. Бұл көлем биылғы ауыл шаруашылығы өнімдерін форвардтық сатып алу бағдарламасы аясында жасалған келісімшарттарда көзделген жалпы өнім көлемінің үштен біріне жуығын құрайды.

Астықтың ең көп көлемі еліміздің негізгі үш астық өсіретін өңірінен жеткізілді. 19 қазандағы мәлімет бойынша, Қостанай облысының шаруашылықтары 75 мың тонна, Солтүстік Қазақстан облысы 42,9 мың тонна, ал Ақмола облысы 10,8 мың тонна астық жөнелтті.

Жеткізілген астықтың басым бөлігін үшінші сыныпты бидай құрайды — оның үлесі жалпы түсімнің 89%-ына тең. Сонымен қатар ауыл шаруашылығы өндірушілері мемлекеттік ресурстарға төртінші және бесінші сыныпты бидайды, сондай-ақ арпаны өткізуде.

2026 жылы ұлттық астық операторы ауыл шаруашылығы өнімдерін форвардтық сатып алу бағдарламасын іске асыруға 31,9 млрд теңге бөлді. Бұл тетік аясында фермерлер көктемгі егіс жұмыстары басталғанға дейін қаржыландыру алып, болашақ өнімінің бір бөлігін өткізуді алдын ала қамтамасыз етеді. Егін жиналғаннан кейін шаруашылықтар бұрын алынған қаражаттың есебіне дәнді және майлы дақылдарды жеткізіп, келісімшарттық міндеттемелерін орындайды.

2026 жылғы астық өнімінің сатып алу бағаларын Үкімет қыркүйек айының соңында бекітті. Жасалған форвардтық келісімшарттардың талаптарына сәйкес, ауыл шаруашылығы өндірушілері мемлекеттік ресурстарға бидай мен арпа жеткізуді 2026 жылғы 1 қарашадан кешіктірмей аяқтауы тиіс.

Продкорпорация форвардтық келісімшарттар бойынша сатып алатын астық мемлекеттік резервтік қорды жаңартуға және жемшөп қорын толықтыруға пайдаланылады. Бұл ресурстарды қалыптастыру Қазақстанның азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған.

«Азық-түлік келісімшарт корпорациясы» ҰК» АҚ басқарушы директоры Сағат Төлеудің хабарлауынша, астық қорларын қалыптастыру кезінде агроөнеркәсіп кешеніндегі әртүрлі кәсіпорындардың шикізатқа деген қажеттілігі ескеріледі. Атап айтқанда, ұн тарту кәсіпорындарына азық-түліктік бидай қажет болса, мал шаруашылығы кәсіпорындары мен құс фабрикалары жемдік астық жеткізіліміне мүдделі.

Оның айтуынша, ауыл шаруашылығы өнімдерін сатып алу кезінде азық-түліктік және жемдік астық арасындағы теңгерімді сақтау маңызды. Мемлекеттік қорларды қалыптастыру үшін жоғары сапалы бидаймен қатар жемдік дақылдардың жеткізілуі де елеулі мәнге ие. Продкорпорация ауыл шаруашылығы өндірушілері келісімшарттарда көзделген өнім көлемі мен сапа көрсеткіштерін сақтай отырып, өз міндеттемелерін белгіленген мерзімде орындайды деп күтеді.

Продкорпорация жемшөп қорын 2022 жылдан бері қалыптастырып келеді. Оның негізгі міндеті — ішкі нарықты қолжетімді бағамен жемдік астықпен қамтамасыз ету. Осы тетік арқылы мал шаруашылығы кәсіпорындары мен құс фабрикалары қажетті шикізатты белгіленген бағамен сатып ала алады. Бұл ет және басқа да мал шаруашылығы өнімдерін өндіру шығындарының өсуін тежеуге ықпал етеді.

Қосымша оқыңыз

Азық-түлік корпорациясы пилоттық жоба аясында 2,4 мың тоннадан астам жасымық қабылдады Ұзақ мерзімді форвардтық сатып алу бағдарламасына Солтүстік Қазақстан және Ақмола облыстарының бес шаруашылығы қатысуда Қарашада Ресей бидайының экспорты 2,7 млн тоннаға дейін төмендеуі мүмкін Теміржол инфрақұрылымының шамадан тыс жүктелуі, астық тасымалдайтын вагондардың тапшылығы және кеме қатынасына қойылған шектеулер Ресей астығын сыртқы нарықтарға жеткізу тәуекелдерін арттыруда ҚТЖ Құрық порты арқылы экспорттық жүктерді жөнелтуге уақытша тыйым салды 1 185 вагонның жиналып қалуына байланысты шектеулер 2026 жылғы 19–30 қараша аралығында қолданылады Қазақстанда аграрийлерді жеңілдетілген қаржыландыру көлемі 1,2 трлн теңгеге жетті 2026 жылдың он айында ауыл шаруашылығының жалпы өнім көлемі 5,2%-ға өсіп, 8,9 трлн теңгеге жетті, ал субсидия түріндегі мемлекеттік қолдаумен 25 мыңға жуық шаруашылық қамтылды ШҚО аграрийлері 456,8 мың тонна күнбағыс жинады Дәнді және дәнді-бұршақты дақылдардың жалпы түсімі 428,7 мың тоннаға жетіп, орташа өнімділігі 17,4 ц/га құрады Солтүстік Қазақстан облысы дәнді дақылдардың өнімділігі бойынша көш бастады Өңір аграрийлері 4,9 млн тонна астық жинады, ал ауыл шаруашылығына тартылған инвестициялар көлемі 170,2 млрд теңгеге жетті ҚТЖ-ға астық тасымалдауға берілген өтінімдерді біркелкі бөлуді қамтамасыз ету тапсырылды Астық нарығына қатысушылар тасымалдау жоспарларын келісу және негізгі теміржол бағыттарының өткізу қабілетіне қатысты мәселелерді көтерді Қазақстанда ауыл шаруашылығы санағының қорытындысы бойынша ауыл шаруашылығы кәсіпорындарының саны екі еседен астам өсті 2025 жылғы санақ деректеріне сәйкес, елдегі егіс алқаптары 23,2 млн гектарға жетті, ал майлы дақылдардың үлесі 4%-дан 17%-ға дейін ұлғайды