13.08.2026, 00:34

Қазақстанда майлы дақылдар егісінің көлемі 30%-дан астамға ұлғайды

Майлы дақылдарға сұраныстың артуы мен өңдеу саласының дамуы егіс алқаптарының кеңеюіне ықпал етуде

Қазақстанда майлы дақылдардың егіс алқаптарын кеңейту жалғасуда, бұл өсімдік шаруашылығын әртараптандыру бағытын айқын көрсетеді. Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, 2026 жылы майлы дақылдардың жалпы егіс көлемі 5 млн 179 мың гектардан асып, өткен жылмен салыстырғанда 30%-дан астамға ұлғайды.

Ең жоғары өсім елдегі негізгі майлы дақыл болып саналатын күнбағысқа тиесілі болды. Биылғы маусымда күнбағыс 2 млн 202 мың гектар жерге егілді, бұл өткен жылғы көрсеткіштен 25%-ға көп. Ал 2021 жылмен салыстырғанда күнбағыс егісінің көлемі 2,3 есеге артып, тұрақты өсім үрдісін сақтап отыр.

Күнбағыс алқаптарының ұлғаюына негізгі үлесті Павлодар, Қостанай, Ақмола және Солтүстік Қазақстан облыстары қосты. Бұл өңірлерге жалпы өсімнің шамамен 90%-ы тиесілі.

Күнбағыстан бөлек, зығыр, рапс, мақсары және мақта егісінің көлемі де артты.

Майлы дақылдарды өңдеушілердің ұлттық қауымдастығының мәліметінше, егіс алқаптарының кеңеюіне отандық қайта өңдеу кәсіпорындарының майлы шикізатқа деген жоғары сұранысы және экспорттық нарықтардың кеңеюі себеп болып отыр. Қазіргі маусымда қазақстандық майлы-май өнімдері 23 елге экспортталуда.

Сала өкілдерінің бағалауынша, майлы дақылдар алқабының ұлғаюы Қазақстандағы ауыл шаруашылығының әртараптандырылуы жалғасып жатқанын және бұл дақылдардың өсімдік шаруашылығы құрылымындағы маңызы артып келе жатқанын көрсетеді.

Қазіргі уақытта Қазақстандағы майлы дақылдарды өңдеу қуаты жылына 5,2 млн тоннадан асады, оның ішінде 4,4 млн тоннасы күнбағысты өңдеуге тиесілі. Сонымен қатар, 2026–2028 жылдары елде жылына 3 млн тоннадан астам майлы дақыл өңдеуге мүмкіндік беретін жаңа май өңдеу кәсіпорындарын салу бойынша ірі инвестициялық жобаларды іске асыру жоспарланып отыр.

Қосымша оқыңыз

Солтүстік Қазақстан облысында дәнді және дәнді-бұршақты дақылдарды жинау жұмыстары аяқталды Орташа өнімділік 17 ц/га құрады, ал өңірдің астық қоймаларына 1,5 млн тоннадан астам астық түсті СҚО-да пайдаланылмаған 1,9 мың гектар жайылым мемлекет меншігіне қайтарылды Аққайың ауданында жер заңнамасының бұзылғаны анықталып, жер ресурстарын басқару департаменті сотқа жүгінді «Бәйтерек» АӨК пен инфрақұрылымды дамыту үшін Қытайдан қаржы тарту мүмкіндігін қарастыруда Бейжіңдегі кездесулер барысында тараптар қазақстандық кәсіпорындарды несиелеу, инвесторлар тарту және халықаралық капитал нарықтарына шығу мәселелерін талқылады Продкорпорацияға жаңа өнімнен 135 мың тонна астық жеткізілді Астық жеткізілімдерінің негізгі көлемін Қостанай, Солтүстік Қазақстан және Ақмола облыстары қамтамасыз етті Қазақстанның солтүстік бөлігінде жауын-шашын егін жинау жұмыстарына қиындық туғызуы мүмкін еді Қазгидрометтің мәліметінше, қазан айының бірінші онкүндігінде елдің астық өсіретін аудандарының басым бөлігінде бірқалыпты жылы ауа райы сақталды Қазақстаннан күнбағыс майы, ұн және мал азығының экспорты 48%-ға өсті Қазақстан бидай экспортын 1,25 млрд долларға дейін ұлғайтты, ал зығыр тұқымының экспорты ақшалай мәнде 2,3 есе артты Қазақстан, Өзбекстан, Ауғанстан, Пәкістан және Иран көлік дәлізін дамытуды талқылады Келіссөздер барысында негізгі назар маршрутты келісуге, жүк базасын қалыптастыруға және халықаралық инвесторларды тартуға аударылды Қазақстан мен Камбоджа ауыл шаруашылығы өнімдерінің саудасын кеңейтуді талқылады Келіссөздер қорытындысы бойынша тараптар сауда байланыстарын дамытуға және жаңа бастамаларды іске асыру үшін бірлескен жұмыс тобын құру мүмкіндігін қарастыруға дайын екендерін білдірді