30.06.2026, 00:28

Қазақстандағы егістіктерге ылғал тапшылығы әсер ете бастады

Кейбір өңірлерде топырақ температурасы аса жоғары деңгейге жетіп, ауыл шаруашылығы дақылдарына түсетін жүктемені күшейтті

Қазақстанда қалыптасқан құрғақ әрі ыстық ауа райы елдің шығыс және орталық өңірлерінде топырақтағы ылғал тапшылығына әкеліп, егістіктердің жағдайы мен алдағы өнімнің болжамына кері әсерін тигізді. Бұл туралы Қазақстанның Астық одағы жанындағы талдау комитетінің жетекшісі Евгений Карабанов мәлімдеді.

Оның айтуынша, өткен аптада елдің солтүстік өңірлерінің басым бөлігінде құрғақ әрі ыстық ауа райы сақталды. Күндіз ауа температурасы 33–36°С-қа дейін көтерілсе, кейбір жерлерде топырақтың беткі қабаты 65°С-қа дейін қызған. Мұндай жағдай жапырақтардың күйіп кетуіне, өсімдіктердің күйзеліске ұшырауына және топырақтағы ылғалдың жылдам булануына себеп болды. Елдің шығыс және орталық бөліктерінде бұл егістіктердің ылғал тапшылығына ұшырап, өсімдіктердің әлсіреуіне әкелді.

Сонымен қатар, ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер арамшөптерге, ауруларға және зиянкестерге қарсы қорғау шараларын жалғастыруда.

Евгений Карабановтың айтуынша, өткен демалыс күндері еліміздің бірқатар өңірлерінде жаңбыр мен найзағай байқалды. Синоптиктердің болжамынша, мұндай ауа райы 2–3 шілдеге дейін сақталады. Күндізгі температура 22–28°С-қа дейін, ал түнде 16–20°С-қа дейін төмендейді деп күтілуде.

Фермерлер 29 маусымда бірқатар аудандарда шынымен жауын-шашын түскенін растады. Алайда оның мөлшері аз болды. Мысалы, Қарағанды облысында небәрі 5–7 мм жауын тіркелді.

Қазақстанның Астық одағының мәліметінше, өткен аптада ішкі нарықта бидай бағасы аздап өсті. Көптеген санаттар бойынша баға тоннасына 1 мың теңгеге көтерілді:

• 23–24 желімтік көрсеткіші бар 3-сыныпты бидай – 99–103 мың теңге/тоннаға дейін;
• 25–26 желімтік көрсеткіші бар 3-сыныпты бидай – 101–105 мың теңге/тоннаға дейін;
• 27 желімтік көрсеткіші бар 3-сыныпты бидай – 105–109 мың теңге/тоннаға дейін;
• 4-сыныпты бидай – 97–100 мың теңге/тоннаға дейін;
• 5-сыныпты бидай – 94–97 мың теңге/тонна.

Евгений Карабановтың түсіндіруінше, өндірушілер тарапынан астық сату ұсыныстары әлі де шектеулі. Көптеген фермерлер қолдағы қорларын сатып үлгерген, ал қалған көлемдерді жоғары баға күтіп ұстап отыр.

Астық экспортының көлемі бұрынғыдай төмен деңгейде қалып отыр. Сарапшы мұны маусымдық факторлармен және ішкі әрі сыртқы нарықтардағы баға айырмашылығына байланысты экспорттың төмен табыстылығымен түсіндірді.

Сонымен қатар, DAP Сарыағаш шарттары бойынша экспорттық бидай бағасы бір апта ішінде төмендеді. Тоннасына 1 АҚШ долларына арзандаған өнімдер:

• 23–24 желімтік көрсеткіші бар жұмсақ 3-сыныпты бидай – 257–261 USD/тоннаға дейін;
• 25–26 желімтік көрсеткіші бар жұмсақ 3-сыныпты бидай – 259–263 USD/тоннаға дейін;
• 28–29 желімтік көрсеткіші бар жұмсақ 3-сыныпты бидай – 279–284 USD/тоннаға дейін;
• 30+ желімтік көрсеткіші бар жұмсақ 3-сыныпты бидай – 295–299 USD/тоннаға дейін;
• 4-сыныпты бидай – 250–254 USD/тоннаға дейін;
• 5-сыныпты бидай – 246–250 USD/тоннаға дейін.

Ең үлкен төмендеу 27 желімтік көрсеткіші бар жұмсақ 3-сыныпты бидайда тіркелді. Оның бағасы DAP Сарыағаш шарттары бойынша тоннасына 2 АҚШ долларына төмендеп, 265–269 USD/тоннаны құрады.

Қосымша оқыңыз

Трамп Қазақстан мен тағы 59 елге қатысты жаңа сауда баждары туралы жарлыққа қол қойды Жаңа сауда шаралары 60 мемлекетке қатысты енгізіліп, 2026 жылғы 24 шілдеден бастап күшіне енеді Абай облысында «Бақты» мультимодальды құрғақ портының құрылысы басталды Жобаның алғашқы кезеңінде 200 жаңа жұмыс орны ашылады, ал кешен құрамына терминалдар, қоймалар және кедендік инфрақұрылым кіреді Қазақстанда дайындалған мал азығының көлемі 15,9 млн тоннаға жетті Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі науқанның қарқыны мен өңірлердегі жоспарлы көрсеткіштердің орындалуын бақылауда ұстап отыр Қазақстандық зығырдың Қытай мен Еуропаға экспорты рекордтық деңгейге жетті Шетелге жеткізу көлемі өткен маркетингтік жылдың жалпы нәтижесінен екі еседен астам асып түсті Қазақстаннан астық пен ұн экспорты 13 млн тоннадан асты Экспорт көлемінің артуына Орталық Азия елдері мен Ауғанстан тарапынан қазақстандық өнімге сұраныстың өсуі ықпал етті Қазақстаннан бидай мен ұн экспортының болжамы 14,3 млн тоннаға дейін ұлғайтылды Болжамның жоғарылауына жемдік ұн экспортының рекордтық көлемі мен қазақстандық астық өнімдеріне сыртқы нарықтардағы тұрақты сұраныс негіз болды Қазақстан 2026 жылдың алғашқы бес айында бидай ұны экспортын 24%-ға арттырды Ауғанстанға жеткізілім көлемі шамамен 47%-ға өсіп, бұл ел қазақстандық ұнның ең ірі импорттаушысы мәртебесін сақтап қалды Түркістан облысына бидай жеткізу басталды Шілде айының соңына дейін өңірге ішкі қажеттілікті қамтамасыз ету үшін 20 мың тонна астық жеткізу жоспарланған