31.10.2025, 16:49

Қазақстан мен Ауғанстан Орталық және Оңтүстік Азия арасында жаңа сауда көпірін құруда

Ауғанстан Қазақстанның оңтүстік теңіздерге шығу жолын қалай ашуда



Қазақстан билігі ағымдағы маркетингтік жылға елеулі жоспарларын жариялады: ел 9,6 миллион тонна бидайды экспортқа жіберуге дайындалуда. Сапалы астық пен ұн жеткізуді арттырудың негізгі бағыты Ауғанстан болып отыр. Бұл бағыт Шымкентте ашылған ауған тауарларының үшінші жыл сайынғы көрмесінде айқын белгіленді.

Үкіметтің баспасөз қызметінің мәліметінше, өткен жылы екі ел арасындағы тауар айналымы $545,2 миллионға жеткен. 2025 жылдың сегіз айында бұл көрсеткіш $335,9 миллионды құрады. Кейбір позициялар бойынша аздаған төмендеу байқалғанымен, екі негізгі тауар бойынша қарқынды өсім байқалады. Қазақстандық бидайдың Ауғанстанға экспорты 2,9 есе, ал күнбағыс майын жеткізу 3,1 есеге артты.

Көрме аясындағы бизнес-форумда сөз сөйлеген ҚР Премьер-министрінің орынбасары және Ұлттық экономика министрі Серік Жұманғарин Ауғанстанды елдің аймақтағы стратегиялық серіктестерінің бірі деп атады.

«Ауғанстан – Қазақстанның Оңтүстік Азиядағы маңызды сауда серіктестерінің бірі. Біздің елдеріміздің екіжақты форматта да, бүкіл өңір ауқымында да ынтымақтастықты дамытуға зор әлеуеті бар», — деп атап өтті Жұманғарин.

Бірақ іс тек астық жеткізумен шектелмейді. Серік Жұманғарин мен Ауғанстанның сауда және өнеркәсіп министрі Нуриддин Азизидің екіжақты кездесуінде пікірталас практикалық арнаға ауысты. Күн тәртібінде – ауқымды инфрақұрылымдық жоба.
Әңгіме Қазақстан, Түрікменстан, Ауғанстан және Пәкістанды байланыстыратын транзиттік дәліз құру туралы болып отыр. Алғашқы қадам Герат – Тұрғынды жаңа теміржол тармағын салу болуы тиіс.

Бұл жоспардың стратегиялық мақсаты – оңтүстік теңіздерге жол ашу. Трансауған дәлізінің іске қосылуы Пәкістанның Карачи портына тікелей шығуға мүмкіндік береді. Егер бұл бағытты қазіргі «Солтүстік–Оңтүстік» жобасымен байланыстырса, қазақстандық тауарлар үшін Парсы шығанағы мен Үндістан порттарына жол ашылады. Іс жүзінде, бұл бастамалар Орталық және Оңтүстік Азияны (CASA) тікелей байланыстыратын жаңа сауда осінің іргетасын қалайды.


Қосымша оқыңыз

Ақпанда әлемдік азық-түлік бағалары бес айлық төмендеуден кейін өсті Азық-түлік нарығы негізгі өңірлердегі сұраныс пен ауа райы жағдайларындағы өзгерістерге жауап беруде 2025/26 маркетингтік жылы Қытайдың арпа импорты аздап артады Астықтың негізгі жеткізушілері Австралия, Канада және Еуразия елдері болып қала береді Қазақстанда сүтті мал шаруашылығын ұзақ мерзімді дамыту стратегиясы әзірленуде Бағдарлама жобасы өнімділікті арттыруға, өндірісті жаңғыртуға және инвестицияларды көбейтуге бағытталған Қытай астық және майлы-тоң май өнімдері бойынша «қалыпты импорт» саясатын сақтайды Ел агросекторды қолдауға және ішкі өндірісті дамытуға басымдық береді Азық-түлік бағасының өсуі тек ҚҚС-тың артуымен байланысты емес — ҚР ҰЭМ Өнім бағасына әлемдік бағалардың өсуі мен импортқа тәуелділік сияқты бірнеше фактор әсер етеді USDA Қазақстанда бидайдың рекордқа жақын өнімін болжайды Астық қоры мен сыртқы нарықтағы тұрақты сұраныс экспорттық әлеуеттің жоғары деңгейде сақталуына мүмкіндік беруде Иран 2025/26 маусымында қажетті бидайдың 90%-дан астамын импорттады Астықтың негізгі жеткізілімдері негізінен орындалды, ал басты жеткізуші ретінде Ресей қалып отыр Қазақстанның оңтүстік өңірінде егіс науқаны басталды Өңір аграршылары көктемгі дала жұмыстарының белсенді кезеңіне кірісті